بر اساس اعلام سازمان یونسکو نرخ سواد در افغانستان به بالای ۴۳ فیصد افزایش یافته است

چهارشنبه ۱۹ سنبله ۱۳۹۹

معینیت سوادآموزی نیز از کارکردهای خود در چهار سال اخیر به هدف افزایش شفافیت و پاسخ‌گویی در این اداره، به مردم گزارش داد.

هم‌چنان، دکتر سردارمحمد رحیمی معین سوادآموزی گفت: افغانستان جزء پنچ کشور میزبان بیش‌ترین جمعیت بی‌سود و کم‌سواد در منطقه است و معینیت سوادآموزی وزارت معارف در همکاری با موسسه‌های ملی و بین‌المللی، انجمن‌ها و افراد و گروه‌های رضاکار، برنامه‌ها و طرح‌های مختلفی را به‌منظور کاهش بی‌سوادی و فراهم‌سازی تعلیمات بزرگ‌سالان طرح و تطبیق نموده است. بر بنیاد گزارش انستیتوت احصائیه یونسکو که در نوامبر ۲۰۱۹ میلادی نشر شد؛ افغانستان شاهد افزایش نرخ سواد بوده است و نرخ سواد از ۳۵ فیصد درسال ۱۳۹۵ به بالای ۴۳ فیصد در سال ۱۳۹۹ افزایش داشته است. در جریان این‌ سال‌ها تفاوت میان نرخ سواد زنان و مردان کاهش ۸٪ داشته است و فرصت‌های یادگیری برای زنان در کشور، مطابق به هدف راهبردی ٪۶۰ پوشش زنان در برنامه‌های سوادآموزی، موفقانه تطبیق شده است و لازم است که تا سال ۲۰۳۰ روی عرضۀ خدمات سواد برای زنان بیش‌تر کار و سرمایه‌گذاری شود. هم‌چنان در جریان سال‌های ۱۳۹۹-۱۳۹۵ برای بیش از یک میلیون تن سوادآموز در سراسر کشو با تطبیق برنامه‌های مختلف دولتی و غیردولتی خدمات آموزش سواد ارائه شده است و بیش از ۶۰٪ آنان را زنان و بانوان جوان تشکیل می‌دهد. بر علاوه برای ۲۵ هزار تن جوانان و بزرگ‌سالان بازمانده از تعلیمات رسمی؛ از طریق ۸۲ باب مکتب سواد حیاتی فرصت تداوم تعلیمات فراهم شده است و به تعداد ۲۰۰۰ تن بانوان جوان از فرصت‌های سوادآموزی توام با حرفه در سراسر کشور مستفید شده‌اند. در جریان چهار سال اخیر، معینیت سوادآموزی طرح بسیج ملی را ترتیب و در سراسر کشور تطبیق کرده است؛ که بر بنیاد آن با حدود ۵۰ ادارۀ دولتی و غیردولتی تفاهم‌نامه‌های همکاری به امضا رسیده است و کارشیوه‌های تطبیقی آن‌ها نیز ترتیب و اجرائی شده است؛ که بر اساس آن ادارات همکار به طور منظم از پیش‌رفت‌ کارها به معینیت سوادآموزی و رهبری کمیته ملی سواد گزارش ارائه می‌کنند. در نتیجۀ تطبیق این تفاهم‌نامه‌ها در طول سه سال اخیر، به تعداد ۸۰ هزار تن کارکنان پائین‌رتبۀ ادارات دولتی از فرصت‌های سوادآموزی مستفید شدند. هم‌چنان تحت رهبری کمیته ملی سواد در مرکز، کمیته‌های سواد ولایتی و ولسوالی تشکیل و در پروسۀ بسیج ملی و نظارت مشترک و افزایش شفافیت و دسترسی نقش مهمی را بازی کردند. هم‌چنان، اصلاحات در پالیسی‌ها، روش‌های عرضه خدمات و ساختار تشکیلاتی اداره در سطوح مختلف از طرح‌ها و ابتکارات متعددی برای اعمال اصلاحات و ایجاد ظرفیت نهادی در ادارۀ سوادآموزی است که ترتیب و تطبیق شده است. در طرح اصلاحات معینیت سوادآموزی، یک مدل سه سویه‌ای عرضۀ خدمات به مقام عالی ریاست جمهوری پیشنهاد گردیده است که بر بنیاد آن مستفیدشوندگان خدمات از نظر سن و سال و پیشۀ شغلی آن‌ها دسته‌بندی گردیده‌اند و راهبرد‌های مشخص برای توسعه خدمات به سطح خانواده‌ها، قریه‌ها و مناطق دوردست کشور، تعریف شده است. بر اساس پیش‌بینی‌های معینیت سوادآموزی با تطبیق این اصلاحات، برنامۀ آموزش سواد به یک برنامه تقاضا‌محور و نتیجه‌محور بدل خواهد شد و فرصت تداوم تعلیمات برای بانوان و زنان در نقاط دوردست و محروم کشور فراهم می‌شود.

بر علاوه، دکتر رحیمی افزود: معینیت سوادآموزی وزارت معارف طرح‌ها و سیستم‌های نظارت برنامه، راهبرد بسیج ملی، لایحه سوادآموزی و تعلیمات بزرگ‌سالان، راهنمای مشاهده و تدریس، رهنمودهای انکشاف مسلکی معلمان،، مقرره سوادآموزی در زندان‌ها، رهنمود افزایش موثریت برگزاری جلسات و رهنمود سهیم‌سازی مردم محل در ایجاد و تطبیق برنامه سوادآموزی از طرح‌هایی است که به هدف افزایش موثریت و شفافیت در مدیریت برنامه‌ها روی‌دست گرفته شده است. هم‌چنان معینیت سوادآموزی در امتداد اصلاح و انکشاف نصاب تعلیمی، نصاب جامع و قابلیت‌محور را برای سویه اول سوادآموزی و تعلیمات بزرگ‌سالان به کمک سازمان یونسکو و انستیتوت آموزش مادام‌العمر یونسکو (UIL) ترتیب نموده است و اکنون در تمام نقاط کشور در حال تطبیق است و افزون بر آن، چارچوب نصاب جامع سوادآموزی و تعلیمات بزرگ‌سالان انکشاف یافته است و کارهای تخنیکی و عملیاتی روی انکشاف نصاب سویه‌ دوم تعلیمات بزرگ‌سالان در جریان است. بر علاوۀ نصاب معیاری، یک نصاب سه مرحله‌ای به نام نصاب فشرده با الگوبرداری از طرح چهل روز دورۀ امان‌الله خان نیز ترتیب گردیده است و اکنون در مرحله تطبیق آزمایشی قرار دارد. گفتنی است که این نصاب برای مستفیدشوندگان خاص از جمله، سربازان نیروهای امنیتی و کارگران صنایع و تشبثات طرح‌ریزی شده است که با نهایی‌شدن مرحلۀ آزمایشی، در تمام کشور بر حسب تقاضای همکاران به مرحلۀ اجرا در خواهد آمد.